Agiz Yarasi Neden Olur?

20.6.2016 10:25:36 BilgeDede
Agiz Yarasi Neden Olur?" title=  

Agiz ülseri veya aft olarak da adlandirilan agiz yaralari,tip dünyasinca nedeni henüz tam olarak bilinmeyen doku bozukluklaridir. Ortasi beyaz, sari ya da gri renkteki bu yaralar, uçuk ile ayni sey degildir. Oldukça can yakici olan yaralar mutlaka agiz içinde olusur ve dudaklarda, yanaklarda, dilde, dis eti veya damakta ortaya çikar. Çogu kez ayni anda 2 – 3 adet yara görülür.

Agiz yaralarinin daha çok kadinlari etkiledigi görülmekle birlikte çocuk yastan itibaren hemen herkeste görülebilir. 7 ila 10 gün arasinda iyilesir ve tekrarlayip tekrarlamayacagi kisiye göre degisir. ‘Nedeni tam bilinmiyor’ dedik ama aft üzerinde etkili oldugu düsünülen çesitli etkenler, bu yaralari tetikleyen nedenler bulunmaktadir. Dis macunundan, yiyeceklere uzanan farkli etkenler sayilir. Bu etkenleri siralamadan önce agiz yarasinin bulasici olmadigini da ekleyelim.

Fiziksel Travma

Yanlislikla yanagi isirmak, çok sicak yiyecek veya içecekler, sivri bir cisim nedeniyle agiz içinin tahris olmasi veya protez disler agiz içinde yaralara neden olabilecek fiziksel travma örnekleridir.


 
Yiyecekler

Asitli yiyecek, içecekler agiz yaralarini tetikleyebilir. Burada asitli içeceklerden kasit sadece kola, gazoz gibi içecekler degildir. Örnegin portakal suyu, agiz yaralari olanlarda ya da hassas bir agiz dokusuna sahip kisilerde en çok sikayete yol açan içeceklerin basinda gelir. Sadece portakalin degil genel olarak turunçgillerin asit orani yüksektir. Asit orani yüksek meyvelerin yani sira, sirke, sirkeli soslar, tuzlu, baharatli, acili yiyecekler, tursu, çerez ve pek çok kimyasal içeren hazir gidalar agizda aft olusmasini tetikleyebilir. Agizda aft olusmasindan bir iki gün öncesine kadar yediklerinizi gözden geçirerek, size neyin dokunmus olacagina dair bir ipucu yakalamaya çalisabilirsiniz.

Alerji

Yiyecek alerjilerinin % 90’inda süt, fistik, findik, soya, balik, bugday veya kabuklu deniz ürünlerinin yiyecekle ilgili alerji türlerini tetikledigi görülür. Glüten, inek sütü proteinleri, çikolata, tarçin, ceviz, badem, domates, incir, limon ve çilegin agiz içinde aft çikmasinda katkisinin oldugu belirtilir. Histamin salgilanmasi sonucu agizda hücre ve dokular zarar görebilir ve alerjik semptomlardan biri olarak, agiz yaralari ortaya çikabilir.

Mide Mikrobu

Helikobakter pilori adiyla bilinen mide mikrobu, B12 gibi bazi vitamin eksikliklerinin yani sira agiz yaralarina da yol açabilir. Aft nedenleri arastirilirken genellikle atlanir ancak ülser gibi çesitli mide rahatsizliklarina da sebep olabilen mide mikrobu, son derece yaygin görülen bir saglik sorunudur. Aft sorununun altinda mide mikrobu yatiyorsa, bu durum tedavi edilmeden afttan kurtulmak da mümkün olmayacaktir.

Sigarayi Birakmak ya da Sigara Içmek

Her firsatta sigara içmenin zararlarindan söz ederken, birden bire sigara birakmanin bir zarari olabilecegini duymak sizi sasirtabilir. Elbette bu geçici bir durumdur. Sigarayi biraktiktan sonra vücuttaki kimyasallarin degismesi sonucu agiz yaralari tetiklenebilir. Ancak siz, uzun vadede sigarayi birakmanin ne kadar yararli olduguna odaklanin ve bu kisa süreli sorun nedeniyle sakin sigaraya tekrar baslamayi düsünmeyin!

Sigarayi birakmak aft riski olustursa da, sigara içmek de ayni sekilde bu yaralara neden olabilir. Tütün, alkol ve çesitli kimyasallardan dolayi agiz yaralarinin tetiklendigi bilinmektedir.

Bazi Dis Macunlari

Her dis macunu degil ama içinde ‘sodyum loril sülfat’ (SLS) bulunan dis macunu ya da gargara benzeri agiz hijyen ürünlerinin afti tetikledigi görülmüstür. Bunun nedeni SLS’nin agiz dokularindaki koruyucu tabakayi kurutmasi ve alttaki dokunun yaralara karsi daha savunmasiz hale gelmesi olarak açiklanabilir.

Vitamin veya Demir Eksikligi

Demir ve vitamin eksikligi ve özellikle de B3, B9 (folik asit) ve B12 vitaminlerinin eksikligi agizdaki yaralarin tetikliyor olabilir. Bu vitaminler, cilt sagligini ve sinir sistemini desteklemek, hormon ve kan hücresi üretmek gibi, eksikliginde agiz yaralarinin görülebilecegi konularda yardimci olurlar. Vitamin eksikligi ayrica kötü beslenmeye ve bagisiklik sisteminin zayiflamasina da bir isaret olabilir. Her iki durum da agiz yaralarini tetikleyen durumlardir. Eger baska herhangi bir neden göremiyorsaniz, agiz yaralarinizin nedenini anlamak için beslenme aliskanliklarinizi gözden geçirmeniz gerekiyor olabilir.

Hormonal Dengesizlikler

Hormonal dengesizliklere vücudun verdigi tepkilerden biri de agiz yaralaridir. Örnegin ergenlik dönemindeki genç kizlarda ya da kadinlarda adet döneminde, agiz yarasinin çikmasina sik rastlanir.

Stres

Pek çok fiziksel sikayetin nedenleri arasinda stresi görmek, artik hiç sasirtici degil ve aftlar da bu sikayetler arasinda sayilabilir. Ne yazik ki gün boyu tasidigimiz endiseli düsünceler, is yerindeki ya da evdeki mutsuzluklar, her seyi dert edinen halimiz veya trafikte geçirdigimiz sikintili saatler derken, vücudumuz fiziksel olarak tepki vermekte gecikmiyor. Kadinlarin regl dönemlerinde hormonal degisikliklerin yani sira, gerginlik de aftlara davetiye çikarabilir.

Genetik

Yapilan bir arastirmada afttan muzdarip olan kisilerin % 35’nin ailelerinde en az bir kisinin daha afttan sikayetçi oldugu ortaya çikmistir. Tek yumurta ikizlerinin % 90’inda, her iki kardeste de aft çiktigi görülmüstür. Ailesinde aft görülen kisilerde aft olustugunda, bu rahatsizligi daha erken yaslarda ve daha agir belirtilerle geçirdikleri ortaya çikmistir.

Çölyak Hastaligi

Çölyak hastaligi, vücudun bugday, çavdar ve arpada bulunan glüten adli proteine tahammülsüzlügü anlamina gelir. Bu durum ince bagirsakta iltihaplanmayla kendini gösterir. Çölyak hastaliginin diger bir yaygin belirtisi ise agiz yaralaridir.

Chron Hastaligi

Yine iltihabi bir bagirsak hastaligi olan Chron hastaligi, bagirsakta iltihaplanmaya yol açan ve hem midede hem de agizda yaralara neden olabilen bir rahatsizliktir.

Bagisiklik Yetmezligi

HIV ya da lupus gibi vücudun bagisiklik sistemine saldiran herhangi bir bagisiklik hastaligi, agiz yaralarina yol açabilir.

Ne Zaman Doktoru Aramali?

Ilk kez agzinizda aft çiktiginda.
1 santimden daha genis ölçüde aft olustugunda.
Daha önce oldugundan çok daha fazla sayida aft çiktiginda.
Eskiden oldugundan çok daha sik aft çikmaya basladiginda.
Aftlarla ayni zamanda eklem agrisi, ates, ishal ve vücutta lekeler görüldügünde





SOSYAL MEDYA
12.000
Beğeni
12.000
Beğeni
12.000
Beğeni
12.000
Beğeni
12.000
Beğeni
12.000
Beğeni
Bilge Dede'de Yazar olabilirsiniz.

Yazar Girişi
Yazar Ol

Bilgi Paylaştıkça Çoğalır